ALINTILAR

“Hayat, insana en büyük dersleri en zor zamanlarda verir.”

İnsan, geçici olana kalıcı muamelesi yapmaya başladığında gaflet başlar.

Gazali'ye göre gafletin temelinde dünyanın merkez haline gelmesi vardır.

İnsan dinler, görür, yaşar; ama kalbi oyalanmıştır. Gazali bu durumu, "Kalpler oyuna, eğlenceye dalarak dinlerler" cümlesiyle anlatır. Dikkat dağılmıştır; söZ vardır ama tesir yoktur.

İnsanlar çoğu zaman gaflet içinde olduklarını fark etmezler. Çünkü gaflet, insanı rahatsız etmez; aksine rahatlatır. Soru sormayı erteler, hesap vermeyi geciktirir, yüzleşmeyi ötelemeye yarar. Bu rahatlık, gafletin cazibesidir.

Gafletin en belirgin özelliği, insana normal görünmesidir. Gazali, gafleti istisnai bir hal olarak değil, çoğunluğun durumu olarak ele alır. İnsanlar çoğu zaman gaflet içinde olduklarını fark etmezler.

Gazali bu hali kısaca ama sarsıcı bir ifadeyle özetler: "Şu gafil halimize yazıklar olsun." Bu bir başkasına yöneltilmiş suçlama değil, insanın kendine dönük bir uyarısıdır.

Gözler kör değildi, ama göğüslerdeki kalpler kör idi.

Uyursam geçer değil, geçerse uyuyabilirim.
Büyürsem unuturum değil, unutursam büyürüm.

Rutin rahmettir. Elinden kayıp gittiğinde değil, hâlâ hayatında varken fark edilmesi gereken bir rahmet...