DİJİTAL KİTAPLIK

"Refet Bey'in söylediği şuydu: "Mandanın bağımsızlığı zedelemeyeceği kuşku götürmez iken, bazı arkadaşlarımız; 'Bağımsız mı kalacağız, yoksa mandayı mı kabul edeceğiz?' yollu bir-takım düşünceler ileri sürüyorlar. (...)Yirminci yüzyılda beş yüz milyon lira borcu, yıkık bir ülkesi, pek verimli olmayan bir toprağı ve ancak on, on beş milyon lira geliri olan bir ulus, bir dış yardım olmaksızın yaşayamaz. Eğer bundan sonra da bu durumumuzda kalır ve bir dış yardımla kalkınmayacak olursak, belki ileride Yunanistan'ın bile saldırılarına karşı kendimizi savunamayız... Tanrı korusun, eğer İzmir Yunanlarda kalsa ve aramızda bir savaş açılsa düşmanımız, Yunanistan'dan vapurla asker getirecek durumda iken acaba biz Erzurum'dan hangi trenlerle ulaştırmamızı yapabileceğiz? Bundan dolayı, Amerikan mandası her şeyden önce bir kefil ve destek bulmak için gereklidir." Söylevci sözlerini şöyle bitirdi: "Eğer bu söylediklerimle gelecek görüşmelere bir başlangıç yapabildimse buna sevinirim."