Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makus(uğursuz) talihini de yendiniz.

Düşmanın topraklarımızı ele geçirme hırsı, kararlılığınızın ve vatanseverliğinizin yalçın kayalarına başını çarparak paramparça oldu.

Meclis'in değerli üyelerinin genel olarak beliren istek ve dilekleri üzerine, Başkomutanlığı kabul ediyorum. Bu görevi üstlenmekten doğacak yararları olabildiğince çabuk elde edebilmek, ordunun maddi ve manevi gücünün en kısa sürede artırıp en üst düzeye çıkarmak, sevk ve yönetimini bir kat daha kuvvetlendirmek için, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin sahip olduğunu yetkileri fiili olarak kullanmak koşuluyla üstleniyorum. Ömrüm boyunca ulusal egemenliğin en sadık bir kulu olduğumu ulusa bir kez daha göstermek için, bu yetkinin üç ay gibi kısa bir süreyle sınırlandırılmasını ayrıca rica ederim.
4 Ağustos 1921
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı
Mustafa Kemal

Başkomutan, ordunun maddi ve manevi gücünü mümkün olduğunca artırmak, sevk ve yönetimini bir kat daha sağlamlaştırmak hususunda Türkiye Bü­yük Millet Meclisi'nin bununla ilgili yetkisini Meclis adına fiili olarak kullan­makta yetkilidir.

Efendiler, zavallı ulusumuzu tutsak etmek isteyen düşmanları mutlaka yeneceğimize olan güven ve inancım, bir dakika olsun sarsılmamıştır.
Bu dakikada, bu kesin inancımı, yüce heyetinize karşı, bütün ulusa karşı ve bütün dünyaya karşı ilan ederim.

Hatt-ı müdafaa yoktur, sath-ı müdafaa vardır.
(Savunma hattı yoktur, savunma alanı vardır.) O alan, bütün vatandır.
Vatanın her karış toprağı vatandaşın kanıyla ıslanmadıkça, bırakılamaz.

Hatt-ı müdafaa yoktur, sath-ı müdafaa vardır.

İstikbalde dahi, seni bu hazineden mahrum etmek isteyecek, dahilî ve haricî bedhahların olacaktır. Bir gün, istiklâl ve cumhuriyeti müdafaa mecburiyetine düşersen, vazifeye atılmak için, içinde bulunacağın vaziyetin imkân ve şeraitini düşünmeyeceksin.

Başarı için pratik ve güvenli yol, her evreyi zamanı geldikçe uygulamaktı.

Her şeyden önce, manevi gücün, kalp ve vicdan gücünün yüksek tutulması şarttır.

Yaşasın Cumhuriyet!

Cumhuriyetin umut, rahatlık ve mutluluk vereceğinden kuşku ve kaygısı olan kişi umut, rahatlık ve mutluluğu nereden, hangi kaynaktan bekliyordu?

İnsaf ve merhamet dilenmek gibi bir ilke yoktur.
Türk ulusu, Türkiye’nin gelecekteki çocukları, bunu bir an akıllarından çıkarmamalıdırlar.

Türk'ün haysiyeti, gururu ve kabiliyeti çok yüksek ve büyüktür. Böyle bir millet esir yaşamaktansa yok olsun daha iyidir!...
O halde, ya istiklâl ya ölüm!

Biz, ülkenin tutsak edilmiş, iradesini kaybetmiş parçasını özgür ve bağımsız olan kısmına katmak istiyoruz. İstanbul'un devlet adamları, bütünü oluşturan ve bütün bir düşmanlık dünyasına karşı kendini şeref ve sağlamlıkla savunan özgür kısmı, tutsak ve mahkûm parçaya bağlamak ve katmak istiyorlar.

Türk ulusunun ve onun tek temsilcisi olan Yüce Meclis'in, vatanın ve ulusun bağımsızlığını, hayatını kurtarmak için çalışırken, hilafet ve saltanatla, halife ve sultan'la bu kadar çok ilgilenmesi sakıncalıdır. Şimdilik, bunlardan hiç söz etmemek yüksek çıkarlarımız gereğidir. Eğer amaç, bugünkü halife ve padişaha bağlılık ve sadakatten ayrılmadığını söylemek ve belirtmekse, bu kişi haindir. Düşmanların, vatana ve ulus'a karşı kullandıkları bir alettir. Buna 'halife ve padişah' deyince, ulus, onun emirlerine uyarak düşmanın isteklerini yerine getirmek zorunda kalır. Hain veya makamının güç ve etkilerini kullanması yasaklanmış olan biri, zaten padişah ve halife olamaz. O halde, onu tahttan indirip yerine hemen diğerini seçeriz demek istiyorsanız, buna da, bu günün durumu ve koşullara uygun değildir. Çünkü tahttan indirilmesi gereken kişi, ulusun yanında değil, düşmanların elindedir. Onun varlığını yok sayarak bir diğerinin egemenliğinin tanınması düşünülüyorsa, bugünkü halife ve sultan haklarından vazgeçmeyerek İstanbul'daki hükümetiyle, bugün olduğu gibi makamında oturup çalışmalarını sürdüreceğine göre, ulus ve Yüce Meclis, asıl amacını unutup halifeler sorunu ile mi uğraşacak Ali ile Muaviye dönemini mi yaşayacağız? Özetle, bu konu geniş, hassas ve önemlidir. Çözümü bugünün işlerinden değildir. Sorunu temelinden çözmeye girişecek olursak, bugün içinden çıkamayız. Bunun da zamanı gelecektir. Bugün koyacağımız yasal esaslar varlığımızı ve bağımsızlığımızı kurtaracak olan millet meclisini ve ulusal hükümeti güçlendirmeye yönelik bir anlam ve yetkiyi kapsamanı ve belirtilmelidir!

Oysa Türk'ün onuru, gururu ve yeteneği çok yüksek ve büyüktür. Böyle bir ulus tutsak yaşamaktansa yok olsun daha iyidir!

Genel durumu yönetme sorumluluğunu üzerine alanlar, en önemli hedefe ve en yakın tehlikeye mümkün olduğu kadar yakın bulunmalıdırlar.

İnsaf ve merhamet dilenmekle ulus işleri, devlet işleri görülemez. İnsaf ve merhamet dilenmek gibi bir ilke yoktur. Türk ulusu, Türkiye'nin gelecekteki çocukları, bunu bir an akıllarından çıkarmamalıdırlar.

"Efendiler, bu durumlar karşısında tek bir karar vardı.
O da ulusal egemenliğe dayanan, kayıtsız şartsız bağımsız yeni bir Türk devleti kurmak!